TS. Aimée R. Kreimer: 'Người Mở Đường' Cho Công Nghệ Ngừa Ung Thư Thế Hệ Mới

Sự kiện vinh danh TS. Aimée R. Kreimer tại giải thưởng VinFuture 2025 không chỉ là sự ghi nhận cá nhân mà còn đánh dấu bước ngoặt lớn trong y học dự phòng. Những phát hiện của bà về virus HPV đang mở ra cơ hội xóa sổ ung thư cổ tử cung và tầm soát sớm ung thư hầu họng trên toàn cầu.

TS Aimée Kreimer phát biểu trong đêm trao giải tại Hà Nội. Ảnh vnexpress

Tiến sĩ Kreimer là nhà nghiên cứu cấp cao tại Nhánh Nhiễm trùng và Dịch tễ học Miễn dịch (IIB). Bà nghiên cứu về nguyên nhân và phòng ngừa virus gây u nhú ở người (HPV) và các bệnh ung thư do HPV gây ra ở nhiều vị trí, bao gồm vùng đầu và cổ, và vùng hậu môn sinh dục, với trọng tâm đặc biệt vào nghiên cứu chuyển dịch và phòng ngừa ung thư.

Một trong những đóng góp mang tính đột phá nhất của TS. Aimée R. Kreimer (Đại học Johns Hopkins) là việc xác định các chỉ dấu sinh học (Biomarker) trong máu.

Bà và cộng sự đã phát hiện ra rằng: Kháng thể chống protein E6 của HPV-16 có thể xuất hiện trong máu bệnh nhân từ hơn 10 năm trước khi ung thư hầu họng được chẩn đoán lâm sàng. Phát hiện này cho phép xây dựng mô hình sàng lọc qua xét nghiệm máu đơn giản, tương tự như xét nghiệm Pap ở cổ tử cung, giúp can thiệp kịp thời trước khi bệnh tiến triển nặng.

TS Aimée Kreimer (thứ ba từ phải sang) và các cộng sự. Ảnh vnexpress

Suốt nhiều thập kỷ, thế giới coi phác đồ tiêm 3 liều là "tiêu chuẩn vàng" để phòng ngừa HPV. Tuy nhiên, qua nghiên cứu thực tế tại Costa Rica (CVT), TS. Kreimer đã chứng minh một sự thật chấn động:

Phụ nữ chỉ tiêm một mũi duy nhất vẫn duy trì nồng độ kháng thể cao và khả năng bảo vệ chống nhiễm HPV dai dẳng tương đương với người tiêm đủ ba mũi. Nhờ bằng chứng từ công trình của bà, năm 2022, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã chính thức khuyến nghị một liều vaccine HPV là đủ để bảo vệ trẻ em gái và phụ nữ trẻ. Việc rút ngắn lộ trình tiêm giúp giảm gánh nặng tài chính đáng kể, đặc biệt tại các nước thu nhập thấp và trung bình, nơi tỷ lệ bao phủ vaccine còn thấp.

TS. Aimée R. Kreimer không chỉ là nhà khoa học với hơn 135 công trình công bố, mà còn là người có tư duy toàn cầu với "trái tim hướng về cộng đồng". Từ luận án tiến sĩ năm 2003 tại Johns Hopkins đến các vị trí quan trọng tại Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ (NCI), bà luôn kiên trì theo đuổi mục tiêu giảm tỷ lệ tử vong do ung thư. Khi đến Việt Nam nhận giải VinFuture, bà bày tỏ mong muốn được hợp tác cùng các nhà nghiên cứu khu vực để cùng học hỏi và phát triển.

"Tôi làm điều này vì muốn mang lại điều tốt đẹp hơn cho phụ nữ và cho con cái chúng ta" – TS. Aimée R. Kreimer chia sẻ tại lễ trao giải VinFuture 2025.

Dù vaccine 1 liều là bước tiến lớn, TS. Kreimer vẫn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giám sát y tế chủ động. Các dịch vụ xét nghiệm hiện đại như HPV DNA hay định lượng kháng thể đang trở thành công cụ đắc lực để mỗi cá nhân tự bảo vệ mình trước "kẻ giết người thầm lặng".